نابرابری درآمدی از دیدگاه اسلامی و تاثیر آن بر رشد اقتصادی در ایران

نویسندگان

1 استاد اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان، واحد خوراسگان

2 پژوهشگر گروه بانکداری، پژوهشکده پولی و بانکی، بانک مرکزی ج.ا.ا.

3 دانشجوی دکترای اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

مروری اجمالی بر آیات و روایات اقتصادی به وضوح نشان می‌دهد که برقراری عدالت، رفع فقر و کاهش نابرابری‌ در اجتماع، از اهداف اسلام و بالتّبع اقتصاد اسلامی است. از طرفی بررسی اثر نابرابری درآمدی بر رشد اقتصادی همواره مورد توجه متفکران اقتصاد متعارف و همچنین اقتصاد اسلامی بوده و لذا بررسی‌های نظری و تجربی مختلفی در رابطه با این موضوع و در کشورهای مختلف ارائه شده است. با توجه به آنچه که مطرح شد، به نظر می‌رسد لازم باشد رابطه این دو متغیر (نابرابری و رشد) برای اقتصاد ایران به عنوان یک کشور اسلامی و در حال توسعه مورد توجه قرار گیرد. در واقع لازم است به این سوال پاسخ داده شود که آیا نابرابری درآمدی در اقتصاد ایران، به رشد اقتصادی کمک نموده یا روند رشد اقتصادی را کند کرده است؟ در راستای پاسخگویی به این سوال، این مقاله پس از بررسی جایگاه بحث در ادبیات اقتصاد اسلامی، به بررسی تاثیرات نابرابری درآمدی بر رشد اقتصادی در اقتصاد ایران می‌پردازد. بدین منظور از مدل رشد درون‌زایی که سرمایه انسانی و پیشرفت تکنولوژیک را نیز در بر می‌گیرد، استفاده کرده است. برای تخمین پارامترهای مدل نیز، روش GARCH به کار گرفته شده است. نتایج برآوردهای مدل نشان می‌دهد که همانطور که انتظار می‌رود، افزایش نابرابری (افزایش ضریب جینی و افزایش نسبت درآمد دهک دهم به اول)، رشد اقتصادی را کند می‌کند. اما اشتغال، سرمایه‌گذاری، پیشرفت تکنولوژی و سرمایه انسانی نقش مثبتی در رشد اقتصادی دارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Income Inequality From an Islamic Perspective and Its Effects on Economic Growth of Iran

نویسندگان [English]

  • Sadeq Bakhtiari 1
  • Hossein Meisami 2
  • Mohammad Soleimani 3
چکیده [English]

A quick glance at the Islamic economic sources shows that reducing poverty and improving income distribution are among the most important economic goals of Islam and Subsequently, Islamic economics. On the other hand, the evaluation of the effects of income inequality on economic growth has been a point of focus for conventional economics scholars and also the Islamic economics researchers and hence, there are quite a few researches in this regards. Considering this, it seems important to shed some lights on the relation of the income inequality and economic growth in Iran as an Islamic developing country. Actually this question should be answered that has the income inequality of Iran decreased or increased the trend of economic growth in Iran? For answering this question, this paper evaluates the effects of the economic inequality on growth rate of Iran, after going over the topic in the framework of Islamic economics. For this sake, an endogenous growth model is specified, that includes human capital and technological progress. The generalized autoregressive conditional heteroskedasticity (GARCH) technique is used to estimate regression parameters. The results show that rising income ineq uality, which is measured by the Gini index and the ratio of income of the household at the 9th percentile to the household at the 1th percentile, would hinder economic growth in Iran. However, there is a positive relation between economic growth and the growth in employment, investment spending, technological progress, and human capital.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Income Inequality
  • economic growth
  • Gini index
  • human capital
  • Iran